Mùa nắng, đất khô, nhiệt độ cao, rễ cây hút nước và phân bón kém hơn, nhưng cây vẫn phải ra đọt, ra hoa, nuôi trái. Đây là lúc phân bón lá phát huy tác dụng nhờ cây hấp thu nhanh qua lá. Tuy vậy, phun sai thời điểm hay pha quá đậm trong nắng nóng lại dễ làm cháy lá, rụng lá, cây suy thêm. Bài viết này hướng dẫn bà con cách bổ sung phân bón lá đúng cách vào mùa nắng.
Vì sao mùa nắng cần bổ sung phân bón lá?
- Rễ hút kém: đất khô, rễ hoạt động chậm, phân bón gốc khó tan và khó đến được rễ.
- Cây dễ bị stress: nhiệt độ cao, nắng gắt, thiếu nước làm cây héo, rụng hoa, rụng trái non.
- Nhu cầu vẫn cao: cây vẫn cần dưỡng chất để ra đọt, nuôi hoa, nuôi trái đúng giai đoạn.
- Phân bón lá có tác dụng nhanh: dưỡng chất được hấp thu qua lá, giúp cây cải thiện trong thời gian ngắn.
Lưu ý: phân bón lá chỉ bổ trợ, không thay thế được phân bón gốc và việc tưới nước. Cây thiếu nước nặng thì phải tưới đủ ẩm trước, rồi mới nên phun lá.
Chọn loại phân bón lá phù hợp
Không phải loại nào cũng cần dùng cùng lúc. Bà con nên chọn theo tình trạng cây và giai đoạn sinh trưởng:
Nhóm dưỡng chất | Tác dụng trong mùa nắng | Khi nào nên dùng |
Amino axit, rong biển, humic | Giúp cây giảm stress do nóng và khô hạn, hỗ trợ rễ hoạt động. | Khi nắng nóng kéo dài, sau khi cây bị héo hoặc sau những ngày khô hạn. |
Kali | Giúp cây điều hòa nước, chịu hạn tốt hơn và nuôi trái chắc. | Giai đoạn nuôi trái, cuối mùa nắng. |
Canxi và Bo | Hỗ trợ đậu trái, giảm rụng và nứt trái. | Trước và sau ra hoa, đầu giai đoạn nuôi trái. |
Kẽm, magie và vi lượng khác | Giúp lá khỏe, quang hợp tốt, đọt ra đều. | Khi lá có dấu hiệu thiếu (vàng, nhỏ) và giai đoạn ra đọt. |
NPK tan cân đối | Bổ sung nhanh khi rễ hút phân kém. | Theo giai đoạn: ra đọt nghiêng đạm, nuôi trái nghiêng kali. |
Hình 1: Bông thiếu dinh dưỡng phân bón
Chọn đúng thời điểm phun
- Sáng sớm (trước khoảng 9 giờ) hoặc chiều mát (sau khoảng 4 giờ chiều): lúc này khí khổng trên lá mở, trời mát, dưỡng chất được hấp thu tốt và ít bốc hơi.
- Tránh phun lúc trưa nắng gắt: giọt phân bốc hơi nhanh, nồng độ tăng lên, lá dễ bị cháy.
- Tránh lúc gió lớn: thuốc, phân bay đi, phun không đều, hao phí.
- Tránh phun khi sắp mưa: mưa làm trôi phân; nên phun khi dự báo vài giờ tới trời khô ráo.
- Phun khi cây đủ ẩm: nên tưới nước cho đất ẩm trước, không phun lúc cây đang héo nặng vì lá yếu dễ bị cháy.
Pha và phun đúng cách
- Đọc kỹ nhãn: xem nồng độ, liều dùng, cách pha, loại cây và giai đoạn khuyến cáo.
- Pha nhạt hơn thay vì đậm hơn: mùa nắng lá dễ cháy, nên pha đúng hoặc thấp hơn mức nhãn cho phép và phun làm nhiều lần, không tăng liều để phun một lần cho nhanh.
- Dùng nước sạch: nước phèn, nước đục, nước nhiều cặn dễ làm phân kết tủa, giảm hiệu quả.
- Pha đúng thứ tự: cho nước vào bình trước, hòa tan từng loại riêng, khuấy đều rồi mới gộp. Không trộn nhiều loại cùng lúc nếu chưa thử nhỏ để xem có vón cục, kết tủa không.
- Phun sương mịn, đều hai mặt lá: đặc biệt chú ý mặt dưới lá và đọt non, nơi hấp thu tốt.
- Thử trước trên vài cây: quan sát 2 đến 3 ngày, nếu không thấy cháy mép lá, rụng lá thì mới phun đại trà.
Lịch bổ sung theo giai đoạn của cây
Cùng một mùa nắng nhưng mỗi giai đoạn cây cần ưu tiên dưỡng chất khác nhau:
Giai đoạn | Ưu tiên phun lá |
Sau thu hoạch, phục hồi cây | Amino axit, humic, rong biển; NPK tan cân đối hoặc nghiêng đạm nhẹ để cây hồi sức, ra đọt. |
Ra đọt | Đạm, kẽm, magie, amino axit để đọt phát triển đều, lá dày xanh. |
Ra hoa | Canxi, bo, kẽm hỗ trợ hoa và đậu trái; tránh phun khi hoa nở rộ nếu nhãn có khuyến cáo. |
Đậu trái, nuôi trái | Kali, canxi, magie để trái lớn đều, chắc, hạn chế nứt và rụng. |
Khoảng cách giữa các lần phun nên theo khuyến cáo trên nhãn sản phẩm, thường vài ngày đến một hai tuần tùy loại, và nên ngưng khi cây đã phục hồi.
Những lỗi thường gặp
- Phun giữa trưa nắng: lá bị cháy, rụng lá, cây yếu thêm.
- Pha đậm để phun cho nhanh: cháy mép lá, cháy đọt non, tốn phân mà vẫn không hiệu quả.
- Chỉ phun lá, bỏ tưới và phân gốc: cây thiếu nước thì phun lá cũng không cứu được lâu, rễ vẫn yếu.
- Trộn quá nhiều loại cùng lúc: dễ kết tủa, cháy lá, khó biết loại nào có tác dụng.
- Phun khi cây đang héo nặng hoặc lá bị cháy sẵn: nên tưới, che nắng, để cây hồi phục trước rồi mới bổ sung.
- Quên chăm đất: nên phủ gốc bằng rơm, cỏ khô hoặc phân hữu cơ để giữ ẩm, giảm bốc hơi, giúp phân bón lá phát huy hiệu quả hơn.
Lời kết
Phân bón lá là công cụ hữu ích giúp cây vượt qua mùa nắng, nhưng chỉ hiệu quả khi bà con chọn đúng loại, phun đúng giờ, pha đúng nồng độ và kết hợp với tưới nước, phủ gốc, chăm sóc đất. Hãy thử nhỏ trước, theo dõi cây thường xuyên và điều chỉnh theo từng giai đoạn, thay vì phun nhiều hay pha đậm.
Việt Phát agri đồng hành cùng bà con
Nếu bà con chưa chắc nên chọn loại phân bón lá nào, phun vào lúc nào hoặc pha thế nào cho đúng với từng loại cây và giai đoạn trong mùa nắng, hãy liên hệ Việt Phát agri để được kỹ thuật viên hỗ trợ, tư vấn cụ thể cho vườn của mình.

